Yöntem, kaynaklar ve düzeltme politikası

Bu sayfa, sitedeki hesaplamaların nasıl yapıldığını, rakamların nereden geldiğini ve bir hata bulunduğunda ne olduğunu anlatır. Bir hesaplama aracının güvenilirliği, sonucu kadar bu sürecin şeffaflığına da bağlıdır.

Temel ilke: doğrulanmamış yıl için hesap yapılmaz

Her yılın mevzuat parametreleri (asgari ücret, SGK taban ve tavanı, gelir vergisi tarifesi, damga vergisi oranı, kıdem tavanı) ayrı bir veri dosyasında tutulur; hesaplama motoruna gömülmez. Bir yılın verisi eksikse motor o yıl için hesap yapmayı reddeder ve hata verir.

Bunun alternatifi — en yakın yılın rakamlarına sessizce düşmek — kullanıcıya yanlış bir tutarı doğruymuş gibi göstermek olurdu. Eksik veriyle sonuç üretmemeyi tercih ediyoruz.

Şu anda bordro hesaplamasına açık yıllar: 2018–2026. Bu aralık tek bir vergi rejimi değil, ikisini birden kapsıyor: 2018–2021 yıllarında asgari geçim indirimi (GVK md. 32) yürürlükteydi ve indirim aile durumuna göre değişiyordu; 2022–2026 yıllarında ise yerini alan asgari ücret istisnası (md. 23/18) herkese aynı uygulanıyor. Motor hangi rejimde olduğuna yılın parametresinden karar veriyor, ikisini karıştırmıyor.

Hangi araç hangi metne dayanıyor

Sitedeki her araç ayrı bir hesaplama motoru ve her motorun dayandığı kanun ayrı. Aşağıdaki tablo bunu tek yerde topluyor; formülün adım adım açılımı ise her aracın kendi sayfasında duruyor.

Yayındaki 10 aracın kanuni dayanağı ve doğrulanma biçimi
Araç	Dayanak	Nasıl doğrulanıyor
Brütten nete maaş hesaplama	GVK md. 103 (artan oranlı tarife) ve md. 104 (kümülatif matrah); 5510 md. 80–82 (prime esas kazanç, taban ve tavan); 488 sayılı Kanun (damga vergisi). Vergi indirimi yıla göre değişiyor: 2022’den itibaren GVK md. 23/18 asgari ücret istisnası, 2021 ve öncesinde md. 32 asgari geçim indirimi.	2018–2026’nın dokuz yılında da o yılın resmî net asgari ücreti kuruşuna tutturuluyor. 2018–2021’de yalnız net değil, her kesinti kalemi ÇSGB’nin resmî hesap tablosuyla tek tek karşılaştırılıyor.
Ne zaman emekli olurum?	Sekiz ayrı rejim: 506 geç. md. 81, 1479 geç. md. 10, 5434 geç. md. 205, 5510 md. 28 ile geç. md. 9, ve yaş şartını kaldıran geç. md. 95 (EYT). Kısmi aylık yolları 506 geç. 81/C, 1479 geç. 10/3, 5510 geç. 9 ve md. 28/3.	Şart setleri ve kademe tabloları kanun metninden birebir çıkarıldı. Dışarıdan doğrulanabilir tek bir resmî çapa yok — bu yüzden sonuç her zaman hangi rejime ve hangi maddeye dayandığını yazıyor.
Borçlanma hesaplama	5510 md. 41 (borçlanılabilecek süreler ve bedel), 3201 sayılı Kanun (yurt dışı). Oran 7566 sayılı Kanunla 1/1/2026’dan itibaren %32’den %45’e çıktı.	Oran kademeleri, azami gün sınırları ve sigorta başlangıcını geriye çekme kuralı kanun metnine karşı test edildi.
Kıdem ve ihbar tazminatı	1475 sayılı Kanunun yürürlükte kalan 14. maddesi (kıdem), 4857 md. 17 (ihbar) ve md. 24–25 (fesih türleri). Kıdem tavanı Hazine ve Maliye Bakanlığı genelgeleriyle altı ayda bir belirleniyor.	Kıdem tavanları 2018’den bugüne genelge genelge girildi ve dönem sınırları test edildi. Vergi ayrımı da testli: kıdemden yalnız damga, ihbardan gelir ve damga kesiliyor.
Gelir vergisi dilimi	GVK md. 103 ve 104. Ücret gelirlerinin tarifesi bazı yıllarda ücret dışı gelirlerden ayrışıyor — 2019’da geç. md. 91 nedeniyle ücrette dört, ücret dışında beş dilim vardı.	Tarifeler bordro motorunun regresyonuyla ortak doğrulanıyor: dilim sınırları yanlış olsa net asgari ücret testi düşerdi.
Fazla mesai hesaplama	4857 md. 41 ve 63. Haftalık 45 saati aşan çalışma %50 zamlı; sözleşmeyle 45’in altında çalışılıyorsa aradaki fark %25 zamlı “fazla sürelerle çalışma”. Yıllık sınır 270 saat.	Saatlik ücret 225 saatlik aylık çalışma süresinden türetiliyor; %50/%25 ayrımı ve serbest zaman karşılığı testli.
İşsizlik maaşı hesaplama	4447 md. 50 (miktar ve süre) ve md. 51 (hak kazanma şartları). Ödenek son dört ayın günlük ortalama brüt kazancının %40’ı; tavanı brüt asgari ücretin %80’i.	Süre kademeleri ve tavan kanun metnine karşı testli. Fesih türü matrisi tazminat motoruyla ortak — iki araç aynı kuralı iki farklı yerde anlatmıyor.
Yıllık izin hesaplama	4857 md. 53 (kademeli hak ediş), md. 56 (bölünme ve araya giren tatiller) ve md. 59 (sözleşme sona erdiğinde kullanılmayan iznin ücreti).	Kademe sınırları ve “hak yılın dolduğu gün bir defada doğar” kuralı testli. İzin ücretinin çıplak brütten hesaplandığı, kıdem tazminatından farkı olarak ayrıca sınanıyor.
Doğum izni hesaplama	4857 sayılı İş Kanunu md. 74 (22/4/2026 tarihli 7578 sayılı Kanunla değişik): doğumdan önce sekiz, sonra on altı hafta olmak üzere toplam yirmi dört hafta. Çoğul gebelikte öncesine iki hafta ekleniyor; doktor onayıyla doğuma iki hafta kalana kadar çalışılabiliyor ve çalışılan süre sonraya aktarılıyor.	Süreler konsolide kanun metninden okundu, ikincil kaynaktan değil — 7578 sayılı Kanun 1/5/2026’da yürürlüğe girdiği için SGK’nın kendi bilgi sayfaları dahil pek çok kaynak hâlâ eski rakamı veriyor. Takvim aritmetiği, tahmini tarihin üç ay öncesinden üç ay sonrasına kadar her gün için taranarak sınanıyor.
Memur maaş hesaplama	657 md. 43 (gösterge ve ek gösterge), md. 152 (zam ve tazminatlar), md. 202–203 (aile yardımı); 375 sayılı KHK md. 1/A (taban aylık) ve ek md. 9 (ek ödeme); 5510 md. 80 (emekli keseneği matrahı). Uygulanan tazminat oranları 2006/10344 sayılı Kararda, üstüne toplu sözleşme ve Hakem Kurulu kararı biniyor.	Katsayılar Hazine ve Maliye Bakanlığı genelgesinden; genelgenin kendi türettiği taban aylık katsayısı bağımsız olarak yeniden hesaplanıp tutturuldu. Kadro oranlarının tamamının 657 md. 152 tavanının içinde kaldığı, tavanı aşan her değerin toplu sözleşme katmanından geldiği teste bağlandı.

Her yıl bir regresyon testi getirir

Bir yıl yayına açılmadan önce, o yılın resmî olarak açıklanan net asgari ücretini doğrulayan otomatik bir test yazılır. Motorun çıktısı bu rakamı kuruşuna kadar tutturmuyorsa yıl yayına alınmaz.

Bu, dışarıdan bağımsız olarak doğrulanabilen tek sabit noktadır: asgari ücretin brütü ve neti her yıl resmî olarak duyurulur. Motor bu noktayı tutturuyorsa, aynı formül zincirini kullanan diğer ücret düzeyleri için de tutarlı çalışıyor demektir.

Net rakamı tutturmak tek başına yetmiyor. Bir hesap, iki ayrı hatası birbirini götürdüğü için de doğru sonuç verebilir. Bu yüzden 2018–2021'de yalnız net değil, her kesinti kalemi ayrı ayrı Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının resmî hesap tablosuyla karşılaştırılıyor: SGK primi, işsizlik primi, vergi matrahı, indirim tutarı, gelir vergisi ve damga vergisi.

Bu ayrımın bedelini bir kez ödedik. Motor uzun süre kalemleri ham tutup yalnızca en sondaki neti yuvarlıyordu ve üç yılın resmî netini tutturduğu için doğru sayılıyordu. 2020 açılınca anlaşıldı ki tutmasının sebebi yöntemin doğruluğu değilmiş — o yıllarda asgari ücret vergiden tamamen istisna olduğu için yuvarlanacak bir vergi kalemi zaten yoktu. Doğrusu her kalemi ayrı ayrı kuruşa yuvarlamak (5083 sayılı Kanun md. 2) ve neti yuvarlanmış kalemlerin farkı olarak bulmak. Bunun görünür bir yan sonucu var: ekrandaki dökümün sütunları artık nete tam olarak toplanıyor.

Güncelleme sıklığı

Bordro mevzuatı yılda en az dört kez değişir. Takip ettiğimiz düzenli değişiklikler:

Aralık – Ocak: asgari ücret, gelir vergisi tarifesi ve SGK taban/tavan tutarlarının yeniden belirlenmesi
Ocak ve Temmuz: kıdem tazminatı tavanı ile memur maaş katsayılarının güncellenmesi. İkisi birlikte hareket ediyor; ikisi de Hazine ve Maliye Bakanlığının mali ve sosyal haklar genelgesinde duyuruluyor.
Toplu sözleşme dönemleri: memur tazminat ve ek ödeme oranları kanunun koyduğu tavanın üstüne çıkabiliyor (4688 md. 28 ve 34). Bu katman kanundan okunamıyor, ayrıca takip ediliyor.
Yıl içi: torba yasa, tebliğ veya Cumhurbaşkanı kararıyla gelen ara değişiklikler

Her araç sayfasında parametrelerin son gözden geçirilme tarihi yazılıdır. Bu tarih, sayfanın en son ne zaman kontrol edildiğini gösterir — mevzuatın en son ne zaman değiştiğini değil.

Düzeltme politikası

Bir hata bildirildiğinde veya tespit edildiğinde izlediğimiz sıra:

Doğrula. Hata iddiası, resmî kaynağa ve en az bir bağımsız ikinci kaynağa karşı kontrol edilir.
Gerekirse aracı kapat. Hata hesaplamanın kendisindeyse, ilgili yıl düzeltilene kadar hesaplamaya kapatılır. Yanlış çalışan bir araç, çalışmayan bir araçtan daha zararlıdır.
Düzelt ve test ekle. Her düzeltme, aynı hatanın tekrar etmesini engelleyen bir otomatik test getirir.
Kaydı tut. Hesaplama sonucunu değiştiren düzeltmeler aşağıdaki listeye tarihiyle birlikte eklenir. Yazım hataları ve tasarım değişiklikleri bu listeye girmez.

Düzeltme kaydı

Yayına girdiğinden bu yana hesaplama sonucunu değiştiren bir düzeltme yapılmadı.

Bu araçların yapamadıkları

Bir hesaplayıcının neyi hesaplamadığını söylemesi, hesapladığını söylemesi kadar önemli. Aşağıdakiler sonucu değiştirir ve şu an modellenmiyor.

Bordroda

Engellilik indirimi
Özel sağlık sigortası ve BES kesintileri
Yemek ve yol istisnaları
Prim, ikramiye gibi düzensiz ödemeler
Teşvikli SGK oranları — 5 puanlık işveren indirimi hesaba katılmıyor, yani işveren maliyeti indirimsiz (yüksek) tarafta görünüyor
Eksik gün ve ay içi işe giriş-çıkış kalıntıları
Kısmi süreli çalışma: prim matrahı gün bazında orantılandığı için araç asgari ücretin altındaki brütü kabul etmiyor, yanlış sayı üretmek yerine reddediyor

Emeklilikte

2925 sayılı Kanuna tabi tarım sigortalıları
1999 öncesi Bağ-Kur ve Emekli Sandığı geçiş rejimlerinin bazı alt yolları — kanun metnindeki belirsizlik giderilmeden açılmayacak
Malullük, vazife malullüğü ve ölüm aylıkları
Aylık tutarının kendisi — araç ne zaman sorusunu cevaplıyor, ne kadar sorusunu değil

Memur maaşında

Döner sermayeden ek ödeme alan sağlık personeli — 375 ek md. 9 onları cetvel kapsamı dışında bırakıyor, cetveldeki oranı uygulayan hesap maaşlarını sistematik olarak yanlış gösterir
Fiilî göreve bağlı ödemeler: ek ders, nöbet, fazla çalışma, arazi ve seyyar görev tazminatı
Sendika, kefalet, lojman, icra ve nafaka gibi kişiye özel kesintiler
Henüz açılmamış kadrolar — uygulanan tazminat oranları girildikçe eklenecek

Bağımsız doğrulama durumu

Henüz bağımsız mali müşavir onayı alınmadı. Parametreler açık kaynaklardan derlendi ve birbirine karşı çapraz kontrol edildi; 2026 vergi tarifesi üç bağımsız kaynakta birebir aynı çıktı. Buna rağmen sonuçlar bilgilendirme amaçlıdır ve bağlayıcı değildir. Doğrulama tamamlandığında bu bölüm doğrulayanın adı ve tarihiyle güncellenecektir.

Parametre kaynakları

Aşağıdaki liste elle yazılmıyor; bütün parametre dosyalarının kaynak alanlarından toplanıp tekilleştiriliyor. Yani motorun fiilen hangi belgeye dayandığı ile burada yazan aynı şey.

Kanun ve karar metinlerinin kendisi ayrıca yerel bir arşivde tutuluyor; araştırma yapılırken ikincil kaynak yerine metnin aslına bakılıyor.

Bu sayfa son olarak 2026-08-01 tarihinde güncellendi.